Atatürk’ün Ailesi

Mustafa Kemal Atatürk, dünyaya geldiği dönemde Osmanlı İmparatorluğu toprağı olan Selanik’e göç eden ailelerden birinin oğludur. Doğduğu süreçte hem imparatorluktaki göç faaliyetlerinin devlet tarafından destekleniyor olması, bu şehre ve civara pek çok Türkmen ailesinin yerleşmesini sağladı. Ailelerin farklı yerlerde yaşama adapte olabilmesi ve mesleklerini sürdürebilmeleri için bölgeye yönelik faaliyetlere başlanmıştır. Mustafa da 1881 yılında dünyaya geldiğinde, Karaman’dan göç eden soya sahip bir Türk olarak kayıtlara geçti. Atatürk’ün ailesi yaklaşık olarak 50 yıldır bu bölgede, dedelerinin gelmesiyle birlikte yaşamaktaydı. 



Mustafa Kemal’in babası Ali Rıza Bey’in doğum tarihi kesin olarak bilinmemesine rağmen, 1839 yılında dünyaya geldiği öngörülmektedir. Atatürk’ün soyunun nereden geldiğiyle ilgili yapılan araştırmalar ve kendi beyanları da göz önünde bulundurulduğunda, Kocacık Yörükleri ve Türkmenlere dayandığı anlaşılmaktadır.

Atatürk’ün Soy Ağacı

Atatürk’ün annesi Zübeyde Hanım ile ilgili doğum tarihine yönelik yapılan araştırmayla birlikte, kendisinin 1857 yılında dünyaya geldiği net olarak bilinmektedir. Ali Rıza Bey ile olan evlilikleri ise tahmini olarak bir yıl farkla pek çok kaynakta değişiklik gösteriyor. 1870 veya 1871 yılında evlendikleri ve aile oldukları tahmin edilmektedir. Atatürk’ün ailesi toplamda 6 çocuk olması nedeniyle, 8 kişilik bir haneye dönüşebilecekken, dönemin şartları buna izin vermemiştir.

Fatma isimli kardeşi 1871 yılında dünyaya gelmiş fakat 1875 yılında henüz 4 yaşında hayatını kaybetmiştir. İkinci kardeşi olan Ahmet ise 1874 yılında dünyaya gelmiş, 1883 yılında 9 yaşındayken hayatını kaybetmiştir. Üçüncü kardeşi olan Ömer, 1875 yılında doğmuş ve 8 yıl sonra 1883’de vefat etmiştir. Mustafa, yani Mustafa Kemal Atatürk ise 1881 yılında doğmuş ve 1938 yılında hayatını kaybetmiştir. Makbule Boysan, diğer soyadıyla Atadan ise 1885’de doğmuş ve 1956 yılında vefat etmiştir. Son çocuk olarak ise 1889 yılında dünyaya gelen Naciye, aradan geçen 12 yılın ardından 1901 yılında vefat etmiştir.

Çocukların büyük bir bölümünün çok kısa süreli yaşama sahip olmasının temelinde, o dönemde Rumeli genelinde difterinin son derece yaygın olması gelmektedir. Mustafa henüz 12 yaşındayken babası vefat ettiği için, annesi ve iki kız kardeşiyle birlikte hayatını sürdürme zorluğunu yaşamaya başlamıştır. Zübeyde Hanım tarafından en kısa süre içerisinde, rahat bir şekilde geçinebilecekleri ve savaşlarla, hastalıklarla boğuşmayacakları yere gidilmesi yönünde karar alındı. 



Ardından üç çocuğuyla birlikte hayatını şekillendirmek, her bir çocuğunun okumasına yardımcı olmak amacıyla aile çiftliğine yerleştiler. Aradan geçen 8 yılın ardından Naciye hayatını kaybetmiş, Mustafa Kemal 20 yaşına gelmiş ve askerlikte başarılı bir kariyer hedeflemeye başladı. Atatürk’ün ailesi ilerleyen yıllarda büyüyecek ve manevi kızları ile bir süre evli kaldığı Latife Hanım hayatında yer alacaktır. Latife Hanım ile 2,5 yıl evli kalan Mustafa Kemal, 8 kişiyi de manevi evlat olarak tanıtmıştır. 

Atatürk’ün Manevi Kızları

1- Sabiha Gökçen, Atatürk’ün ismi en çok duyulan ve manevi kızı olduğu bilinen şahsiyettir. Türk kadın pilot olarak kariyer yapmış ve bu alanda Türk kadınının son derece önemli yerlerde olabileceğini kanıtlamıştır. 1913 yılında dünyaya gelmiş, Atatürk’ün ailesi bünyesinde manevi kız olarak yer almıştır. Sabiha’nın manevi kız olma hikayesi, abisine dayanmaktadır. Atatürk’e, kız kardeşinin okumakta zorlandığını ve onu okutamadığını anlatması üzerine, Mustafa Kemal de Atatürk’ün bütün masraflarını üstlenmiştir.

2- Ülkü Adatepe, Makbule Hanım tarafından Ülkü’nün annesi Vasfiye hanımın o dönem evlatlık olarak alınması ve büyütülmesi üzerine, Vasfiye hanım evlenmiş ve çocuk sahibi olmuştur. Daha sonra ise Ülkü’nün bakım ile eğitim masraflarını da Zübeyde Hanım’ın oğlu Mustafa Kemal üstlenmiştir. Mustafa Kemal hayatını kaybettiğinde henüz 6 yaşında olan Ülkü, 2012 yılında trafik kazası sonucu hayata gözlerini yumdu.

3- Afet İnan, İzmir’de Redd-i İlhak İlkokulu’nda öğrenim görürken, okulu ziyaret eden Mustafa Kemal Atatürk tarafından Atatürk’ün ailesi arasında yer alması sağlandı. Selanikli olması, işgalden dolayı göç etmiş olması Mustafa Kemal’in, Afet’i manevi kızı olarak ilan etmesine neden oldu. Daha sonra ise yurt dışına göndererek, eğitim görmesi için yardımcı oldu.

4- Nebile İrdelp, 1927 yılında İstanbul’dan Ankara’ya getirilmiş ve öğrenimini burada görmesi için Atatürk tarafından manevi kızı olarak desteklenmişti.

5- Rukiye Ergin, Mustafa Kemal Atatürk ile Konya gezisi esnasında tanışmıştı. Hikayesini anlattığında bundan etkilenen Atatürk’ün manevi kızı oldu ve öğrenimi ile evlilik süreci için Mustafa Kemal’in desteğini aldı.

6- Zehra Aylin, babası şehit olan annesi ise Zehra henüz erken yaştayken hayatını kaybeden bir kızdı. 8 yaşındayken, Atatürk tarafından yetimler yurdunun ziyaret edilmesi üzerine Mustafa Kemal’in karşısına çıktı. Pek çok çocuk arasında en dikkat çekici ve içine kapanık olan çocuklardan biriydi. Atatürk ona, kendisiyle gelmeyi isteyip istemediğini sordu. Olur cevabını aldıktan sonra ise gerekli hazırlıklar yapılarak, öğrenim hayatının en iyi şekilde sürmesi sağlandı. Yıl 1935’e geldiğinde, Paris’e gitmek üzere yolda olan trende mide bulantısı nedeniyle rahatsız hissetti ve hava almak için ara bölüme çıktı. Atatürk’ün ailesi arasında son manevi evlat olan Zehra, daha sonra ise gözlerinin kararması üzerine dengesini kaybetti ve hareket halinde olan düşerek vefat etti.
Atatürk’ün Manevi Oğulları

1- Abdürrahim Tuncak, Van’da 1908 dünyaya gelen ve Atatürk’ün manevi evlatları arasında en önemli yere sahip isimlerden biridir. Miras bırakılmamış manevi evlatlardan olması nedeniyle, Mustafa Kemal’in vefatının ardından çalışarak geçimini sağlamıştır. Bu durumdan ötürü Makbule Atadan (Atatürk’ün kız kardeşi) tarafından nüfusa geçirilmek istenmiştir. Nüfusa geçirmeyle ilgili bazı şartlar karşılanmadığı için ise Makbule Atadan tarafından, Abdürrahim Tuncak’ın eşi nüfusa geçirilmiştir. Böylece, Makbule Hanım vefat ettiğinde, kendisine miras kalan ve hak sahibi olduğu her şeyin dolaylı olarak AbrürrahimTuncak’a kalması sağlanmıştır.

2- Sığırtmaç Mustafa (Mustafa Demir), 1929 yılında Yalova’da sığır güderken, bölgede yolculuk yapan Mustafa Kemal Atatürk ile karşılaştı. Atatürk’ün durması ve sohbet etmeye başlaması üzerine, hasta ve bakımsız olduğu anlaşıldı. Daha sonra ise İstanbul’a gönderildi ve Beşiktaş’ta öğrenim görmeye başlayarak kariyerini subaylığa kadar ilerletti. Başarılı olan askerlik hayatının ardından emekli oldu ve memleketine yerleşti. Atatürk’ün ailesi bünyesinde manevi evlat olarak 15 Ocak 1987 yılında hayatını kaybetti.

Her bir manevi evladın özel olarak öğrenim görmesi sağlanmış, beklentileri ve hayalleri doğrultusunda çalışmalarını gerçekleştirmesi için destek verilmiştir.

Yorumlar